6. Sınıf “TÜRKÜLER DOLUSU” Metni Günlük Planı-EKSEN 2018-2019

Dersin Adı/Yayın Adı TÜRKÇE / EKSEN Yayınları
Sınıf 6
Temanın Adı/Metnin Adı MİLLİ KÜLTÜRÜMÜZ/TÜRKÜLER DOLUSU
        Konu KonuAna fikir/Ana duyguBaşlıkEdat, bağlaç, ünlemMetin içi ve metin dışı anlam ilişkileriHazırlıklı konuşmaOkuma stratejileriYazma stratejileri
Önerilen Süre 40+40+40+40+40+40 (6 ders saati)
            Öğrenci Kazanımları /Hedef ve Davranışlar 1. OKUMA
Akıcı Okuma
T.6.3.1. Noktalama işaretlerine dikkat ederek sesli ve sessiz okur.
T.6.3.4. Okuma stratejilerini kullanır. Sesli, sessiz, tahmin ederek, not alarak, soru sorarak, okuma tiyatrosu ve hızlı okuma gibi yöntem ve teknikleri kullanmaları sağlanır.  
Söz Varlığı
T.6.3.10. Edat, bağlaç ve ünlemlerin metnin anlamına olan katkısını açıklar.  
Anlama
T.6.3.17. Metinle ilgili soruları cevaplar. Metin içi ve metin dışı anlam ilişkileri kurulur.
T.6.3.18. Metinle ilgili sorular sorar.
T.6.3.19. Metnin konusunu belirler.
T.6.3.20. Metnin ana fikrini/ana duygusunu belirler.
T.6.3.21. Metnin içeriğine uygun başlık belirler.
T.6.3.32. Medya metinlerini değerlendirir. İnternet, sinema ve televizyonun verdiği iletileri değerlendirmeleri sağlanır.  

2. KONUŞMA
T.6.2.1. Hazırlıklı konuşma yapar. Öğrencilerin verilen bir konu hakkında görsellerle destekleyerek kısa sunum hazırlamaları ve prova yapmaları sağlanır.  

3. YAZMA
T.6.4.4. Yazma stratejilerini uygular. Güdümlü, serbest, kontrollü, tahminde bulunma, metin tamamlama, bir metni kendi kelimeleri ile yeniden oluşturma, boşluk doldurma, grup olarak yazma gibi yöntem ve tekniklerin kullanılması sağlanır.  
Ünite Kavramları ve Sembolleri/Davranış Örüntüsü Başlık, ana fikir, konu, edat, bağlaç, ünlem, hazırlıklı konuşma…
Metnin Türü/Metnin Alt Teması: Şiir / Türkülerimiz
Öğretme-Öğrenme-Yöntem ve Teknikleri Not alarak okuma Sesli – sessiz okuma Not alma Güdümlü yazma Güdümlü konuşma Soru cevap Anlatım Gösterip yaptırma Rol yapma Beyin fırtınası Tartışma
Kullanılan Eğitim Teknolojileri-Araç, Gereçler ve Kaynakça * Öğretmen * Öğrenci EBA Bilgisayar (İnternet, sunu programları, arama motorları) Projeksiyon Ders kitabı Sözlükler Yazım Kılavuzu Tematik materyaller Çalışma kâğıtları Gazete ve dergi kupürleri
•  Dikkati Çekme 1. Metnin başlığı ve görselleri size neler çağrıştırıyor? 2. Sizce türkülerimiz, kültürümüzün korunması bakımından niçin önemlidir? 3. Sizin sevdiğiniz bir türkü var mı? Varsa paylaşınız.  
•  Güdüleme Bu dersimizde “TÜRKÜLER DOLUSU” adlı metni işleyeceğiz. Türküler, duygularımızın kelimelere aktarılmış halidir. Birçok türkünün söyleyeni belli değildir, yani anonimdir. Bu metinde toplumumuzun duygu ve düşüncelerini yansıtan türkülerimiz ile ilgili bilgi edineceğiz.  
•  Gözden Geçirme Ne zaman bir köy türküsü dinlesem şairliğimden utanırım. (BEDRİ RAHMİ EYÜBOĞLU)  

Derse Geçiş

1. Dikkati çekme sorusu sorulduktan sonra öğrencilerden metnin içeriğini tahmin etmeleri istenecek.

2. Metnin başlığı ve görselleri hakkında öğrenciler konuşturulacak.

– Metnin içeriği öğrenciler tarafından tahmin edilecek.(Metinde neler anlatılmış olabilir?)

-Ders kitabındaki görseller öğrenciler tarafından incelenecek ve öğrencilerin dikkati parça üzerine çekilecek.

-Parçanın başlığı hakkında öğrencilere soru sorulacak(Konulan başlığa bakarak sizce bu parçada ne anlatılmış olabilir?)

3. Güdüleme ve gözden geçirme bölümü söylenecek.

4. Parça öğretmen tarafından örnek olarak okunacak/dinletilecek.

5. Parça, öğrenciler tarafından sessiz olarak okunacak/dinletilecek.

6. Öğrenciler tarafından anlaşılmayan, anlamı bilinmeyen kelimeler metnin üzerine işaretlenecek/deftere not alınacak.

  • Anlaşılmayan, anlamı bilinmeyen kelimelerin anlamı ilk önce sözcüğün gelişinden çıkarılmaya çalışılacak. Anlamı sözlükten bulunacak, öğrenciler tarafından önce tahtaya sonra kelime defterlerine yazılacak.
  • Öğrencilere 5-8 kelimeden oluşan cümleler kurdurularak, bilinmeyen kelimeler anlamlandırılacak.
  • Yanlış telaffuz edilen kelimeler birlikte düzeltilecek. Sırasıyla etkinlikler yapılacak.

 

1. ETKİNLİK

En beğendiğiniz türkünün adını ve bu türküyü niçin beğendiğinizi açıklayınız. Ardından, gönüllüyseniz bu türküyü ya da bildiğiniz başka bir türküyü sınıfta seslendiriniz.
Dinleyici durumundaki arkadaşlarınızdan, söylediğiniz türkünün ana duygusunu belirlemelerini ve açıklamalarını isteyiniz. Gönüllü başka öğrenci varsa bu uygulamayı birkaç türküyle daha devam ettiriniz. Ayrıca en güzel türkü söyleyen öğrenciyi sınıfla birlikte belirleyiniz.

2. ETKİNLİK

Aşağıdaki soruları cevaplayınız.

• Türküler bizim özümüzdür.” diyen biri sizce ne demek istiyor olabilir?
Türkülerimizin bizim milli kültürümüzün bir parçası olduğunu, yaşamımızın bir parçası olduğunu söylemek istiyordur.

• “Türküler, her duygumuza tercümanlık yapar.” diyen biri bu düşüncesinde sizce haklı mıdır? Açıklayınız.
Haklıdır. İnsanlar, kişilere direkt olarak söyleyemediklerini, gösteremedikleri duygularını türküler vasıtası ile anlatırlar.

• Yaşadığınız yöreye, çevreye ait bildiğiniz bir türkü var mı? Varsa adını, türküde ne anlatıldığını açıklayınız.
Yaşadıkları yöreye göre bu soruyu öğrenciler cevaplayacaklardır.

 

3. ETKİNLİK

a. “Türküler Dolusu” adlı metindeki anlamını bilmediğiniz kelimeleri defterlerinize yazınız.
b. Bu kelimelerin anlamlarını, metnin veya cümlenin anlamından tahmin etmeye çalışarak tahminlerinizi kelimelerin karşılarına yazınız.
c. Ardından bu kelimelerin anlamlarını sözlükten öğreniniz.
ç. Anlamını doğru tahmin ettiğiniz kelimenin yanına “ ” işareti koyunuz.

Anlamını bilmedikleri kelimelere göre bu etkinliği öğrenciler yapacaklardır.

4. ETKİNLİK

CD ya da USB bellek aracılığıyla sınıfa getirdiğiniz türküleri öğretmeninizin sınıfa getirmiş olduğu dizüstü bilgisayardan dinleyiniz. Öğretmeninizin temin ettiği “Kâzım’ın Türküsü (Mezar Arasında Harman Olur mu?)” türküsünü de dinleyiniz. Aşağıya, dinlediğiniz türkülerin size hissettirdiklerini anlatan bir yazı yazınız.

Kâzım’ın Türküsü (Mezar Arasında Harman Olur mu?)  aşağıdaki videodan dinleyebilirsiniz.

Neşet Ertaş – Mezar Arasında Harman Olur mu?

5. ETKİNLİK

a. Aşağıdaki cümleleri inceleyiniz. Altı çizili her kelimenin kullanıldığı cümledeki görevini, anlamını açıklayınız.

Vah vah! Adamcağız hafızasını kaybetmiş.
Cümleye acıma duygusunu vermek için kullanılmıştır.

Oof! Yeter artık, sıkıldım bu gürültüden.
Cümleye sıkılma, bıkma, kızgınlık duygularını vermek için kullanılmıştır.

Hey hanımefendi, bakar mısınız?
Cümlede uyarma, seslenme amacıyla kullanılmıştır.

b. Aşağıdaki cümleleri inceleyiniz. Kullanıldığı cümlede, altı çizili her kelimenin görevini, anlamını açıklayınız.

Dur! Buradan daha ileriye gidemezsin.
Cümlede emir, uyarı amacıyla kullanılmıştır.

Efendiler! Burada, bir milletin istikbali için toplanmış bulunuyoruz.
Cümlede hitap, seslenme amacıyla kullanılmıştır.

c. Aşağıdaki soruları cevaplayınız.

1. “5. etkinliğin a maddesindeki altı çizili kelimeler, bir duygu anlatmaktadır ve bunların tek başlarına anlamları yoktur.” diyen biri, sizce bu düşüncesinde haklı mıdır? Açıklayınız.
Haklıdır.

2. “5. etkinliğin b maddesindeki ‘Dur’ kelimesi emir, ‘Efendiler’ kelimesi ise seslenme anlatmaktadır. Her iki kelime de tek başlarına anlamlı kelimelerdir.” diyen biri, sizce bu düşüncesinde haklı mıdır? Açıklayınız.
Haklıdır.

ç. Ardından aşağıdaki bilgileri okuyunuz.

d. “Türküler Dolusu” adlı metinde kullanılan ünlemleri bulunuz ve bunları tahtaya yazınız. Öğretmeninizden, yanlış tespitlerinizi düzeltmesini isteyiniz.

Hey hey, yine de hey hey!

Ah bu türküler,
Türkülerimiz!

Ah bu türküler,
Köy türküleri!

e. Aşağıdaki soruyu cevaplayınız.

“Türküler Dolusu” adlı metinde kullanılan ünlem türündeki kelimeler, metnin anlamına, anlatımına nasıl bir katkı sağlamaktadır?

Dikkat çekme, heyecanlandırma amaçlı olup anlatımı etkili kılmaktadır.

6. ETKİNLİK

Metinle ilgili aşağıdaki soruları sözlü olarak cevaplayınız.

1. “Benim yüreğimde boylu boyunca / Memleketim var.” dizelerinden ne anlıyorsunuz?
Memleketini yürekten bir bağlılıkla sevdiğini anlıyoruz.

2. Şair, hangi varlığa bağlılık hissediyor?
Memleketine.

3. Şair metnin tamamında kendisini hangi varlıklara benzetiyor? Metin üzerinde gösteriniz.
Elmaya, tiftik, çavdar, şile bezi, karpuz

4. Şairin birilerini tehdit ettiği söylenebilir mi? Metinden hareketle açıklayınız.
Söylenebilir. “Taşıma toprağıma toz konduranın, Alnını karışlarım. ” dizelerinden anlıyoruz.

5. Türkülerin şair için ilham kaynağı olduğu söylenebilir mi? Metinden hareketle açıklayınız.
Söylenebilir. “Şiirin gerçeğini köy türkülerimizde bulmuşum. / Türkülerle yunmuş, yıkanmış dilim. / Onlarla ağlamış, onlarla gülmüşüm.” dizelerinden anlıyoruz.

6. “Zifiri karanlıkta gelse şiirin hası / Ayak seslerinden tanırım.” dizelerinden ne anlıyorsunuz?
Nasıl olursa olsun kaliteli şiirleri anlayabilmektedir.

7. “Ne zaman bir köy türküsü duysam / Şairliğimden utanırım.” dizelerinden ne anlıyorsunuz?
Şair, köy türkülerinin yanında kendi şiirlerini değersiz görmektedir.

8. “Şiirin gerçeğini köy türkülerimizde bulmuşum.” dizesinden ne anlıyorsunuz?
Gerçek şiirin köy türküleri olduğunu.

9. Şair, “Türkülerle yunmuş, yıkanmış dilim.” dizesiyle ne anlatmak istiyor?
Dilinin gelişmesinde türkülerin önemli bir yeri olduğunu.

10. “Ana sütü gibi candan / Ana sütü gibi temiz.” dizeleriyle anlatılmak istenen nedir?
Türkülerin samimi ve net olduğu anlatılmak istenmektedir.

11. Türkülerde hangi konular ele alınmaktadır? Metin üzerinde gösteriniz.
Tabiat, aşk, sevgi, dostluk.

12. “Ah bu türküler / Köy türküleri / Dilimizin tuzu biberi.” dizeleriyle anlatılmak istenen nedir?
Türkülerin dilimizi zenginleştirdiği, dilimizi değerli kıldığı.

13. “Altlarında imza yok ama / İçlerinde yürek var.” dizeleriyle anlatılmak istenen nedir?
Türkülerin yazanlarının belli olmadığı.

14. Metnin tamamında türküler nelere benzetilmiştir? Metin üzerinde gösteriniz.
Ana sütü, köy, memleket, tuz, biber, toprak kokusu, çiçek, zehir.

15. Metinde türkülerin hangi özellikleri üzerinde durulmuştur? Bu özellikleri nasıl, neye göre belirlediğinizi metinden hareketle açıklayınız.
Türkülerin dilimizi geliştirdiği, bizim kültürümüzün önemli bir parçası olduğu, samimi oldukları gibi özellikleri üzerinde durulmuştur.

16. Metni etkileyici buldunuz mu? Niçin?
Bu soruyu öğrenciler cevaplayacaklardır.

17. Metinde en çok beğendiğiniz ifade, bölüm hangisi oldu?
Bu soruyu öğrenciler cevaplayacaklardır.

18. Metin, duygu ve düşüncelerinizde herhangi bir değişikliğe yol açtı mı? Açıklayınız.
Bu soruyu öğrenciler cevaplayacaklardır.

 

7. ETKİNLİK

Metnin konusunu ve ana duygusunu belirlemek için aşağıdaki soruları cevaplayınız.

• Şair metinde ne anlatıyor, neden söz ediyor?
Türkülerimizden bahsediyor.

• Sizce şair bu metni hangi amaçla yazmış olabilir?
Türkülerimize olan hayranlığını dile getirmek, Türkülerin önemini okuyucuya anlatmak için.

• Şairin bu metinde, bize aktarmak, hissettirmek istediği asıl duygu nedir?
Türkülere duyulan hayranlık ve sevgi.

8. ETKİNLİK

Metnin içeriğine uygun bir başlık belirlemek için aşağıdaki soruları cevaplayınız.

• Sizce şair, okuduğunuz metin için niçin “Türküler Dolusu” başlığını kullanmış olabilir?
Şiirinde türkülerden bahsettiği için.

• Sizce bu başlık, metinde anlatılanlarla uyumlu, metne uygun mu? Açıklayınız.
Uygundur.

• Metnin şairi siz olsaydınız metin için hangi başlığı kullanırdınız?
TÜRKÜLERİMİZ

9. ETKİNLİK

A. Öğretmeninizin hazırlayarak sınıfa getirdiği “Uzun İnce Bir Yoldayım” türküsünü dinleyiniz. Bu türkünün size hissettirdiklerini açıklayınız.

B. Türkünün aşağıda yer alan sözlerini okuyunuz ve türküyle ilgili soruları cevaplayınız.

a. “ ‘Uzun, İnce Bir Yoldayım’ adlı türkünün son dörtlüğünde yer alan ‘Gâh ağlaya gâhi güle’ sözleriyle birbirine karşıt (zıt) iki düşünce bir arada söylenmiştir.” diyen biri, sizce bu düşüncesinde haklı mıdır? Açıklayınız.
Haklıdır.

b. “ Uzun, İnce Bir Yoldayım” adlı türkünün son dörtlüğünde yer alan ‘Gâh ağlaya gâhi güle’ sözleriyle birbirine karşıt (zıt) iki düşüncenin bir arada söylenmiş olması metni, metnin anlatımını nasıl etkilemektedir?
Anlatımı etkili kılmış, anlatıma güzellik, canlılık katmıştır.

10. ETKİNLİK

“Nevruz” metninin sonunda yapmanız istenen hazırlıktan hareketle sınıfta “türkülerimizin kültürümüzdeki yeri, önemi” konulu bir konuşma yapınız. Konuşmanızın sonunda arkadaşlarınızdan sizi, sesini ve beden dilini etkili kullanma ve bağlama uygun konuşma bakımından değerlendirmelerini isteyiniz.

>>2018-2019 6. Sınıf EKSEN Yayınları “TÜRKÜLER DOLUSU” Metni Günlük Planını aşağıdaki bağlantıdan indirebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir